mobile menu icon
responsive search icon
منوی پرتال پرشین پرشیا
لوگوی سایت پرشین پرشیا
سلامت
سلامت > بیماریهای مهم >همه چیز در باره انسولین و بیماران دیابتی از زبان دکتر متخصص

همه چیز در باره انسولین و بیماران دیابتی از زبان دکتر متخصص

بخش:بیماریهای مهم

انسولین برای بیماران دیابتی مثل سایه می ماند؛ سایه ای که همواره پا به پای آنها و در همه جا در کنارشان است...

 

این سایه، انواع و اقسام گوناگونی دارد. در صفحه «دیابت» این هفته، انسولین های مختلف و شیوه مصرف آنها را در گفت وگو با دکتر علیرضا استقامتی، فوق تخصص غدد و متابولیسم و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران، بررسی کرده ایم.

 

▪ انسولین همزاد بیماران دیابتی است. این همزاد از کجا آمده است؟

 

ـ انسولین هورمونی است که از لوزالمعده ترشح می شود. در برخی بیماران، ترشح این هورمون با مشکل مواجه می شود بنابراین باید به آنها انسولین تزریق شود. تلاش هایی برای تولید انسولین خوراکی، استنشاقی یا شیاف صورت گرفته که همه آنها به بن بست خورده و هیچ کدام موفقیت چشمگیری نداشته اند. حتی انسولین های استنشاقی که زمانی مصرف آنها شیوع پیدا کرده بود از بازار جمع آوری شده اند و مصرف آنها توصیه نمی شود. انسولین های تزریقی هم انواع مختلف دارند.

 

 

▪ این تقسیم بندی بر چه اساسی صورت می گیرد؟

 

ـ انسولین ها را براساس مدت زمانی که اثرشان در بدن باقی می ماند، به انواع و اقسام مختلفی تقسیم می کنند؛ سریع اثر، کوتاه اثر، متوسط اثر و طولانی اثر.

 

 

▪ انسولین های سریع اثر چه ویژگی هایی دارند؟

 

ـ انسولین های سریع اثر، انسولین های آنالوگ یا شبه انسولین هستند. این انسولین ها با دستکاری در مولکول های انسولین ساخته شده اند؛ به سرعت در بدن جذب می شوند و به بالاترین اثر خود می رسند. اکثر انسولین های این دسته پس از ۲ ساعت، دیگر اثری در بدن ندارند یا اثرشان به حداقل می رسد.

 

 

▪ مصرف این انسولین ها به چه شکلی است؟

 

ـ این انسولین ها سریع اثرند و مصرف شان قبل از غذا یا پس از غذا تفاوتی ندارد. به همین دلیل اگر فرد تزریق انسولین را پیش از غذا فراموش کرده باشد، می تواند پس از مصرف غذا اقدام به تزریق انسولین های سریع اثر کند.

 

▪ انسولین های کوتاه اثر چطور؟

 

ـ اثر انسولین های کوتاه اثر مثل انسولین رگولار، بین ۵ تا ۶ ساعت در بدن باقی می مانند و حتما باید نیم ساعت قبل از غذا تزریق شوند. این انسولین ها خیلی فیزیولوژیک نیستند ولی چون قیمت مناسبی دارند هنوز به کار می روند.

 

▪ و انسولین های متوسط اثر، چه؟

 

ـ انسولین های متوسط اثر، گروه دیگری از انسولین ها شامل انسولین هایی نظیر NPH یا لنت هستند. اثر این انسولین ها بین ۱۸ تا ۲۴ ساعت در بدن باقی می ماند اما به طور معمول حداکثر اثر آنها تا ۱۲ ساعت است و به مرور از اثرشان کاسته می شود. این انسولین ها هنگامی بین ۱۸ تا ۲۴ ساعت در بدن باقی می مانند که در دوزهای بالا مصرف شوند همچنین برای درمان های نوع ۱ و ۲ جایگاه ویژه دارند.

 

▪ انسولین های طولانی اثر چه مشخصاتی دارند؟

 

ـ انسولین های طولانی اثر یا انسولین بینا نیز شبه انسولین هستند. تغییراتی در مولکول انسولین باعث شده که این انسولین ها زمان اوج نداشته باشند و اثرشان تا ۲۴ ساعت در بدن باقی بماند.

 

▪ به همین دلیل است که در بدن، افت قند ایجاد نمی کنند؟

 

ـ دقیقا همین طور است؛ زیرا یکی از عوارض انسولین درمانی، بروز افت قند است. اما انسولین های پایه یا ۲۴ساعته، معمولا افت قندخونی در پی ندارند.

 

▪ اما به غیر از این ۴ دسته، انسولین های ترکیبی هم در بازار وجود دارند. ویژگی این انسولین ها چیست؟

 

ـ انسولین های ترکیبی معمولا از مخلوط کردن انسولین های کوتاه اثر و متوسط اثر ساخته می شوند که در برخی از بیماران کارایی دارند و به شکل قلم تزریق می شوند و می توانند تا حد زیادی به کنترل قندخون کمک کنند. نسبت انسولین کوتاه اثر به متوسط اثر معمولا ۷۰ به ۳۰ یا ۵۰ به ۵۰ است.

 

▪ این انسولین ها چه کاربردی دارند؟

 

ـ انسولین های مختلف برای روش های گوناگون درمان استفاده می شوند. اکثر بیماران نیاز به ۲ نوع انسولین دارند. ما به اکثریت قریب به اتفاق بیماران توصیه می کنیم که از انسولین کوتاه اثر یا سریع اثر در کنار انسولین های متوسط اثر یا طولانی اثر (پایه) استفاده کنند.

 

▪ چرا؟

 

ـ این توصیه از فیزیولوژی ترشح طبیعی انسولین در بدن ناشی می شود. در بدن ما به طور طبیعی یک سطح پایه از ترشح انسولین وجود دارد که طی ۲۴ ساعت در بدن ادامه می یابد و گروه دیگر انسولین ها پس از مصرف غذا ترشح می شوند. به همین دلیل در تزریق انسولین باید سعی کنیم که روند طبیعی بدن را حفظ یا بهتر است بگویم از آن تقلید کنیم. بنابراین برای جبران انسولین پایه ای که در بدن ساخته می شود از انسولین های طولانی اثر یا ۲ تزریق متوسط اثر به فاصله ۱۲ ساعت استفاده می کنیم و از انسولین های سریع اثر یا کوتاه اثر نیز برای جبران انسولین هایی استفاده می شود که پس از مصرف غذا ترشح می شوند.

 

 

▪ بین تزریق یک بار انسولین پایه یا ۲ بار تزریق انسولین متوسط اثر به فاصله ۱۲ ساعت، کدام یک ارجحیت دارد؟

 

ـ برحسب شرایط بیمار، استفاده از این انسولین ها متفاوت است اما چون انسولین های پایه یا طولانی اثر قیمت بالاتری دارند، ممکن است تمام افراد توان خرید این انسولین ها را نداشته باشند بنابراین مجبور هستیم که از انسولین های متوسط اثر با دوز ۲ بار در روز استفاده کنیم. اخیرا حتی در بیمارانی که با قرص تحت درمان هستند ، باز هم از انسولین استفاده می کنیم؛ یعنی در کنار قرص برای پر کردن چاله های درمان در زمانی که مقدار انسولین کاهش پیدا می کند، از انسولین های پایه نیز استفاده می کنیم تا کنترل مناسب تری بر درمان ایجاد شود.

 

 

 

   روزبه زعفرانی


برگرفته از: www.salamat.ir
گردآوری و تنظیم:گروه سلامت پرشین پرشیا
www.persianpersia.com/health

مروری بر دیگر مطالب 'بیماریهای مهم'



تازه های بیماریهای مهم