mobile menu icon
responsive search icon
منوی پرتال پرشین پرشیا
لوگوی سایت پرشین پرشیا
فرهنگ و هنر
فرهنگ و هنر > موسیقی > گروههای موسیقی غیر ایرانی >نگاهی به موسیقی راک به مناسبت سالمرگ «سید برت» بنیانگذار گروه «پینک فلوید»

نگاهی به موسیقی راک به مناسبت سالمرگ «سید برت» بنیانگذار گروه «پینک فلوید»

بخش:گروههای موسیقی غیر ایرانی

پایان جنگ جهانی دوم، خود یک آغاز بود؛ آغازی بر تعاریفی کاملا جدید بر پایه دیدگاه های فلسفی، نیمه فلسفی و حتی غیرفلسفی شرق. این تعاریف خود را در حوزه های فرهنگی و هنری، همچنین اجتماعی بیشتر نشان می داد یا به زبان دیگر، بسترهای فرهنگی و اجتماعی آمادگی بیشتری برای جذب این تعاریف داشتند. نهضت های متنوع و زودگذر نقاشی و موسیقی مانند نیروی عظیمی در حال تغییر دادن الگوهای مسلط بر جامعه بودند؛ به میان آمدن تکنولوژی در هنر به خصوص در موسیقی. این خواست برای «تغییر»، شکلی پویا تر نیز به خود گرفت.

 

 

به این معنی که هم موسیقیدانان تمایل شدیدی به تولید اصوات و خلق آهنگ های غیرمعمول داشتند و هم صنعت الکتریک و سپس الکترونیک هر روز در پی ابداعی جدید در حوزه ادوات و آلات موسیقی بود. این اشتیاق یک بازار به شدت منطقی و متعادل به وجود آورد.

 

عرضه و تقاضا در این زمینه به شکلی فشرده باعث شد تا رقابت ها معنی جدیدی در عرصه موسیقی پیدا کند. اما از سویی دیگر رویدادهای مهم پس از جنگ در سطح اجتماعی و سیاسی باعث شد تا موسیقی در کنار بسیاری از رسانه های دیگر، آوردگاهی باشد برای به چالش کشیدن وضع موجود. گروه ها و موسیقیدانان مهمی از این زمین ناهموار اما حاصلخیز سر برآوردند. اشعار و ترانه های اجتماعی و سیاسی در دهه های ۵۰ و ۶۰ میلادی بازار موسیقی را به تصرف خود در آورده بود. همه اعتراض داشتند.

 

 

اما اعتراض به چه چیز؟ دقیقا معلوم نبود. هر چیز می توانست تبدیل به بهانه ای برای مخالفت شود از حقوق حیوانات و گیاهان گرفته تا جنگ ویتنام و کره یا آموزش و پرورش در مدارس و دانشگاه ها. در این بین موسیقی راک به دلایل کاملا خاصی سردمدار این اعتراضات بود. اولین و مهم ترین دلیل، ارتباط مستقیم موسیقی راک با مخاطبانش بود.

 

هر کنسرت راک نه تنها جایی برای گوش دادن به اشعار و اصوات نامعمول بود بلکه بالاتر از آن به محلی تبدیل شد برای اعتراضات متنوع و البته در نهایت پا در هوا. گروه هایی چون «دورز» (درها) یا «پینک فلوید» در صدر گروه هایی قرار گرفتند که با پرخاشجویی فراوانی سعی بر اثبات عدم فضای آزاد در جوامع غربی از جمله آمریکا و بریتانیا داشتند. موسیقیدانان و نوازندگان چیره دستی چون «جیمی هندریکس» و «فرانک زاپا» نیز پا به میدان گذاشته بودند و با نقد تندوتیزی عملکرد سیاستمداران آمریکایی را از دم تیغ می گذراندند.

 

 

دولتمداران هم چاره ای جز چسباندن مارک هایی چون «ولگردها» یا «اوباش» به این هنرمندان نداشتند. موج هیپی گری از اواسط دهه ۶۰ میلادی به عنوان الگویی عام مورد توجه جوانان قرار گرفت. تمایلی برای زندگی آزاد و لاابالی بدون درک و احساس کمی مسوولیت. این الگو در بافت موسیقی راک نیز تنیده شده بود.

 

دفاع از آزادی به عنوان یک جمله اگزیستانسیالیستی جذابیت های خاصی داشت تا به آن حد که فیلسوفانی چون فوکو و بارت یا سارتر نه با نظریات بلکه با کنش جمعی اعتراض هم آوا شدند و به دفاع از جنبش های اجتماعی دهه ۶۰ پرداختند؛ بی خبر از آنکه خود این اعتراضات نوعی حرکت معکوس بود؛ کنش هایی که به جهان ثابت می کرد دموکراسی و لیبرالیسم تا چه حد به جوانان اجازه آنارشی می دهد و از چه صبر و تحملی برخوردار است. با فروکش کردن موج هیپی گرایی که سری در هندوایسم و پایی در نیمچه فلسفه های نهیلیستی داشت، تمامی آن شور و هیجان موسیقی راک نیز به سردی گرایید. در دهه ۸۰ نه از آلبوم هایی چون «دیوار» و «سوی تاریک ماه» خبری بود و نه از کنسرت های بزرگی چون وود استاک.

 

 

 

چرا همه چیز به سردی گرایید؟ ژان بودریار در مواجهه با سوالی مشابه در زمینه چرایی خاموش شدن شعله های جنبش ماه می ۶۸، گفته بود که ماجرا تمام شد چون دانشگاه ها تعطیل شد و دانشجویان به لب دریا رفتند تا آفتاب بگیرند. اما در این میان موسیقی راک میراثی از خود برجای گذاشت که تا به امروز نیز مورد توجه موسیقیدانان قرار گرفته است.

 

وقتی در اواخر دهه ۸۰ رویداد بزرگی چون فروپاشی دیوار برلین تبدیل به نماد و بشارت نابودی کمونیسم در جهان شد بار دیگر نگاه ها به گروهی افتاد که سال ها پیش جوانان را به شکلی عام تشویق به نابودی دیوارهایی انتزاعی کرده بودند. هفتم جولای سالروز مرگ سید برت بنیانگذار پینک فلوید است که تنها چهار آلبوم را در کنار دوستان خود به بازار ارایه داد. تاثیر برت پس از جدایی از گروه نیز همچنان بر محتوای آثار پینک فلوید استیلا داشت. اما هنوز جهان در محاصره دیوارهاست.

 

 

 

   علیرضا امیرحاجبی

برگرفته از: شرق
گردآوری و تنظیم:گروه فرهنگ و هنر پرشین پرشیا
www.persianpersia.com/artandculture

مروری بر دیگر مطالب 'گروههای موسیقی غیر ایرانی'



تازه های گروههای موسیقی غیر ایرانی